İdrar Yolu Enfeksiyonu

Tanım: Üriner sistem enfeksiyonları olarak da adlandırılan bu durum üriner sistemin (böbrek, üreter, mesane, üretra) bakteriyel saldırıya karşı vermiş olduğu iltihabi yanıttır. Üriner sistemde etkilediği bölüme göre isimlendirilir:

  • Mesane etkilenmişse Sistit,
  • Böbrek etkilenmişse Piyelonefrit,
  • Üretra etkilenmişse Üretrit olarak adlandırılır.

Bu enfeksiyonlardan en sık sorumlu ajanlar E.Coli (%70-95), Stafilokoklar (%5-10) ve diğer Enterokok (Proteus, Klebsiella vb) bakterilerdir. Bunun yanısıra gonore, klamidya ve mikoplazma gibi cinsel yolla bulaşan ajanlarda idrar yolu enfeksiyonlarına özellikle üretrite yol açmaktadır.

Belirtiler

  • İdrar yaparken yanma ve ağrı
  • Kötü kokulu idrar
  • Sık idrara çıkma
  • Koyu renkli veya kırmızı renkli idrar
  • Halsizlik ve yorgunluk
  • Karın alt bölgesinde ağrı

Böbrekte enfeksiyon varsa;

  • Ateş
  • Bulantı kusma
  • Yan ağrısı

İdrar yolu enfeksiyonu kadınlarda en sık izlenen bakteriyel enfeksiyonlardır. Yaşamı boyunca her iki kadından birisi antibiyotik tedavisi gerektiren üriner sistem enfeksiyonu geçirmekte ve bu enfeksiyonların 1/5’i kronik hale gelmektedir.

Üriner enfeksiyonların kadınlarda daha sık izlenmesinin sebebi üretra dediğimiz idrar kanalının daha kısa olması sebebiyle bakterilerin mesaneye daha kolay ulaşabilmesidir. Erkeklerde idrar yolu enfeksiyonları çok sık izlenmediği için görülmesi durumunda başta prostat hastalıkları olmak üzere altta yatan neden araştırılmalıdır.

Tanı

Sistit şüphesi durumunda klinik bulgularla birlikte idrar analizi yeterli olmaktadır. Ancak gerekli olgularda idrar kültürü, ultrasonografi ya da diğer görüntüleme yöntemleri ve sistoskopi gibi ileri tetkikler gerekebilmektedir.

Tedavi

Aktif enfeksiyonların tedavisinde mutlaka antibiyotik tedavisi önerilmektedir. Peki bu enfeksiyonların sıklığını azaltmak için neler yapabiliriz?

  • Kızılcık suyu, içermiş olduğu proantosiyanidin molekülü sayesinde bakterilerin mesane duvarına tutunmasını önlemekte, antioksidan özelliği sayesinde ise bağışıklık sistemini güçlendirmektedir. Günlük 1 bardak tüketimi üriner sistem enfeksiyon sıklığını %50’ye varan oranda azaltmaktadır.
  • Probiyotik içeren yoğurt, kefir ve bazı peynirler idrar PH düzeyini düşürmekte, güçlü bir antibakteriyel olan hidrojenperoksit üretmekte ve genital bölgenin florasını düzenleyerek idrar yolu enfeksiyonlarının sıklığını ciddi oranda azaltmaktadır.
  • Günlük sıvı alımını arttırmak,
  • İdrar bekletme alışkanlığını kırmak,
  • Yeterli miktarda C vitamini tüketmek,
  • Genital ve seksüel hijyene dikkat etmek,
  • Tuvalet temizliğini doğru yapmak da yine bu anlamda alınması gereken önemli tedbirlerdir.

Yukarda bahsettiğimiz basit tedbirlerle idrar yolu enfeksiyonlarının büyük oranda önüne geçilebilir, antibiyotik kullanımına bağlı oluşabilecek yan etkiler ve direnç gelişimi önlenebilir.